اگر تا حالا با فایل های سنگین اکسل کار کرده باشید، احتمالاً با این سقف عجیب و غریب روبه رو شده اید: بیش از یک میلیون سطر و 16هزار ستون. اما چرا این عددها دقیقاً همین قدرند؟ پشت پرده این محدودیت ها چیست؟
1. اکسل قبل از سال 2007 و در فرمت XLS حداکثر 65,536 سطر و 256 ستون را پشتیبانی می کرد و در نسخه های 2007 و پس از آن به حداکثر 1,048,576سطر و 16,384 ستون افزایش یافته است ولی در نسخه های اخیر نیز همچنان همین محدودیت باقی مانده است.
2. اکسل بر اساس منطق دودویی (باینری) طراحی شده و عددهایی مثل 2^20 برای سطرها و 2^14 برای ستون ها انتخاب شده اند تا با حافظه و سخت افزارهای مختلف بهینه کار کنند.
3. اکسل برای مدیریت ارتباط بین سلول ها از یک ساختار هوشمند به نام گراف وابستگی (Dependency Graph) استفاده می کند. این گراف جهت دار و بدون حلقه، تضمین می کند که محاسبات سریع و پایدار باقی بمانند. حفظ محدودیت ها باعث می شود اکسل روی انواع سیستم ها بدون افت عملکرد اجرا شود.
4. اگر داده های شما از این سقف عبور می کند، نگران نباشید! اکسل با کمک Power Pivot و موتور VertiPaq می تواند میلیون ها سطر را در حافظه فشرده سازی کند. در این حالت، صفحه اکسل فقط نقش «نمایشگر» را دارد و پردازش واقعی در پشت صحنه انجام می شود.
5. چرا این محدودیت ها حفظ شده اند؟
- سازگاری بین نسخه های مختلف اکسل
- عملکرد قابل پیش بینی روی سخت افزارهای مختلف
- جلوگیری از به هم ریختگی فایل ها و رفتارهای عجیب در نسخه های مختلف
سید حامد واحدی
16 دي 1404